Slibexperiment op Marker Wadden geeft inzicht in bodemvorming

Op Marker Wadden zijn onderzoekers gestart met een experiment om nauwkeurig de bodemvorming uit slib in kaart te brengen. Op dit moment worden daarvoor drie speciale compartimenten gevuld met slib uit het Markermeer. Het doel is om de geleidelijke omzetting van dun slib naar een voldoende stevige bodem voor rietmoeras te monitoren. De gevulde compartimenten zijn bovendien een verdere uitbreiding van 10 hectare van Marker Wadden.

Op Marker Wadden vindt volop wetenschappelijk onderzoek plaats naar de vorming van het ecosysteem, naar governance en naar bouwen met slib en zand. Het recent gestarte experiment geeft gedetailleerd inzicht in het bodemvormingsproces en de factoren die daarin een rol spelen.

Metingen boven en onder water

De vulling van de compartimenten gebeurt vanaf één punt. Hierdoor ontstaat een geleidelijke overgang in de laagdikte en samenstelling van de sliblaag. Dit maakt het mogelijk om het bodemvormingsproces boven en onder water te gedetailleerd bestuderen. De onderzoekers zaaien daarnaast op verschillende plekken vegetatie in om de effecten van planten op het bodemvormingsproces te meten. Ze volgen de zetting van het slib in de tijd, de ontwikkeling van dichtheids- en sterkteprofielen, de waterspanningen en korst- en scheurvorming. Het experiment is via een livecam 24/7 te volgen. (Tekst loopt door onder afbeelding).

Marker Wadden Slibexperiment compartimenten - foto Mennobart van Eerden

Vullen van de drie slibcompartimenten voor het experiment (foto Mennobart van Eerden) op 17 juli 2019.

Van laboratorium naar Living Lab

Het experiment betekent een stap in schaalgrootte van laboratorium naar Living Lab. Onderzoekers voeren de komende jaren op gezette tijden metingen uit in de slibcompartimenten. Hiermee valideren zij de modellen voor bodemvorming -ontwikkeld in het laboratorium- in het veld. De kennis die het experiment oplevert is toepasbaar op andere plekken in binnen- en buitenland waar slib beschikbaar is voor aanleg of uitbreiding van natuurgebieden.

Partners

Het onderzoek is onderdeel van het Kennis- en Innovatieprogramma Marker Wadden, een initiatief van Deltares, Rijkswaterstaat, Natuurmonumenten en EcoShape. Voor EcoShape maakt dit onderzoek deel uit van het Living Lab for Mud, waarin tal van nuttige toepassingen van slib worden onderzocht.

Project Marker Wadden

Het project Marker Wadden is een initiatief van Natuurmonumenten en wordt uitgevoerd samen met Rijkswaterstaat. Marker Wadden worden mogelijk gemaakt door een startbijdrage uit het Droomfonds van de Nationale Postcode Loterij. Daarnaast dragen vanuit de overheid het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, provincie Flevoland en provincie Noord-Holland bij aan het realiseren van Eerste fase Marker Wadden. Ook zijn enkele maatschappelijk organisaties en het bedrijfsleven betrokken.